Evlilik öncesi danışmanlık: evlenmeden önce neleri konuşmak gerekir

Evlilik hazırlığı çoğu zaman takvimle, salonla, ev eşyasıyla dolu geçiyor. Bu kadar koşturmanın içinde en az konuşulan şey, evliliğin kendisi oluyor: parayı nasıl yöneteceğiniz, ailelerinizle nasıl bir mesafe kuracağınız, çocuk isteyip istemediğiniz. Evlilik öncesi danışmanlık, bu konuları düğün telaşından ayırıp sakin bir ortamda konuşmak için ayrılmış bir alan.

Evlilik öncesi danışmanlık nedir, ne değildir

Evlilik öncesi danışmanlık, evlenmeye karar vermiş ya da bunu düşünen çiftlerle yapılan görüşmeler. Burada amaç bir sorunu çözmek değil, ileride sorun çıkarabilecek konuları önceden konuşmak. Yani önleyici bir çalışma.

Ne olmadığını da söylemek gerekiyor:

• Bir uygunluk sınavı değil. Görüşmelerin sonunda "birbirinize uygunsunuz" ya da "değilsiniz" diye bir hüküm verilmiyor.
• İlişkide kriz olduğunun işareti değil. Gelen çiftlerin çoğu iyi anlaşan, birbirini seven çiftler.
• Evlenme kararını yönlendirmek değil. Karar sizin. Görüşmeler, bu kararı neyi konuşarak verdiğinizi görmenize yardımcı oluyor.

Sorun yokken konuşmak neden daha kolay

Görüşmelerde sık duyduğum bir cümle var: "Bunu hiç konuşmamıştık, konuşacağımızı da düşünmemiştik." Çoğu çift, önemli konuların kendiliğinden çözüleceğini varsayıyor. Birbirini seven iki kişinin para ya da aile konusunda nasılsa anlaşacağını düşünüyor.

Oysa bu konular genellikle bir kriz anında gündeme geliyor: beklenmedik bir harcama, bir bayram ziyareti, bir iş teklifi. O anda konuşmak zor, çünkü ikiniz de gerginsiniz ve konu artık soyut değil, acil. Aynı konuyu evlenmeden önce, henüz kimse kırılmamışken konuşmak çok daha rahat. Farklı düşündüğünüzü görmek bile o aşamada bir tehdit değil, bir bilgi.

Evlenmeden önce konuşulması gereken başlıklar

Her çiftin gündemi farklı, ama görüşmelerde en çok üzerinde durulan başlıklar şunlar.

Para

Ortak hesap mı, ayrı hesap mı? Kim neye harcama yapacak, büyük harcamalarda nasıl karar verilecek? Borçlar, birikim hedefleri, ailelere maddi destek. Para konusu çoğu zaman sadece rakamlarla ilgili değil; güven, bağımsızlık ve kontrol duygusuyla da ilgili. Bu yüzden "nasıl yöneteceğiz" kadar "para sana ne ifade ediyor" sorusu da önemli.

Aileler ve sınırlar

Ailelerinizi ne sıklıkla göreceksiniz? Evinizle ilgili kararlarda ailelerin söz hakkı ne kadar olacak? Bir anlaşmazlıkta eşinizin ailesiyle değil, eşinizle konuşmak mı, yoksa doğrudan aileyle mi? Sınır koymak aileye sevgisizlik değil; yeni kurulan ailenin kendi alanını tanımlaması.

Çocuk isteği

Çocuk istiyor musunuz, istiyorsanız ne zaman ve kaç tane? Bu konuda net olmayan çiftler az değil. "Zamanla belli olur" demek bazen doğru, bazen de iki farklı beklentinin üzerini örtmek anlamına geliyor. Ebeveynlik konusunda nasıl bir anne ya da baba olmak istediğiniz de bu başlığın içinde.

Ev işi paylaşımı

Kulağa en basit başlık gibi geliyor ama evlilikte en çok kırgınlık biriktiren konulardan biri. Kim yemek yapacak, kim fatura ödeyecek, kim ailelerle iletişimi sürdürecek? Görünmeyen işler, yani hatırlamak, planlamak, takip etmek de iş sayılıyor ve paylaşılması gerekiyor.

İş ve kariyer

İkinizin de çalışma planı ne? Biriniz başka bir şehirde iş teklifi alırsa ne olacak? Çocuk olduğunda iş hayatında değişiklik olacak mı, kimin için? Kariyer beklentileri, konuşulmadığında sessizce çatışmaya dönüşebiliyor.

Anlaşmazlıkları nasıl ele alacağınız

Her çift tartışır; asıl soru nasıl tartıştığınız. Biriniz bir konuyu hemen konuşmak isterken diğeriniz önce sakinleşmek istiyor olabilir. Hangi sözlerin sınırı aştığını, bir tartışmadan sonra nasıl barıştığınızı, özrün sizin için neye benzediğini önceden konuşmak işe yarıyor. Tekrar eden bir tartışma döngüsü zaten oluşmuşsa bu, çift ve ilişki danışmanlığının konusu; evlilik öncesinde ise daha çok ortak kurallar üzerinde duruyoruz.

Beklentiler

Evliliğin hayatınızda neyi değiştireceğini düşünüyorsunuz? Birlikte ne kadar zaman, ayrı ne kadar zaman? Arkadaşlıklar, hobiler, dinî ve kültürel pratikler, yakınlık ve cinsellik. Söylenmemiş beklentiler, karşılanmadığında hayal kırıklığına dönüşüyor. Söylenmiş beklentiler ise en azından konuşulabiliyor.

Evden getirdiğimiz aile modelleri

Her birimiz evliliğe kendi ailemizden öğrendiğimiz bir modelle geliyoruz. Kararları kimin verdiği, sevginin nasıl gösterildiği, öfkenin nasıl ifade edildiği, paranın nasıl konuşulduğu. Bunların çoğu farkında olmadan taşınıyor.

Birinin evinde tartışmalar yüksek sesle yapılıp çabuk kapanıyor olabilir, diğerinin evinde hiç tartışılmıyor ama günlerce konuşulmuyor olabilir. Bu iki kişi evlendiğinde, biri diğerinin tepkisini "abartı", öbürü "soğukluk" olarak okuyabiliyor. Oysa ikisi de sadece bildiği modeli uyguluyor.

Görüşmelerde bu modelleri görünür hale getiriyoruz: ailenizden neyi sürdürmek istiyorsunuz, neyi bilinçli olarak farklı yapmak istiyorsunuz? Bu soru, yeni kurduğunuz ailenin kendi biçimini bulması için sağlam bir başlangıç.

Önemli bir konuda farklı düşündüğünüzü fark ederseniz

Evlilik öncesi görüşmelerde çiftleri en çok tedirgin eden ihtimal bu: ya konuşurken aramızda büyük bir fark çıkarsa? Örneğin biriniz çocuk istiyor, diğeriniz emin değil. Ya da biriniz ailesinin yakınında yaşamak istiyor, diğeriniz başka bir şehirde kariyer planlıyor.

Böyle bir farkın ortaya çıkması görüşmelerin başarısız olduğu anlamına gelmiyor. Tam tersine, bu farkı evlendikten yıllar sonra değil de şimdi görmek, üzerine düşünmek için zaman kazandırıyor. Farklı düşünmek çoğu zaman bir ayrılık sebebi değil; üzerinde konuşulması gereken bir başlık.

Görüşmelerde böyle bir farkla karşılaştığımızda önce her birinizin bu konuda neden öyle düşündüğünü anlamaya çalışıyoruz. "Çocuk istemiyorum" cümlesinin altında bazen bir korku, bazen bir zamanlama kaygısı, bazen de gerçekten net bir tercih oluyor. Bunları ayırmak, konuşmanın nereye gidebileceğini değiştiriyor. Bazı farklar zamanla yumuşuyor, bazıları uzlaşmayla yaşanabilir hale geliyor, bazıları ise net kalıyor. Hangisinin olduğuna yine siz karar veriyorsunuz; benim işim bu kararı açık bir konuşmayla vermenize alan açmak.

Görüşmeler nasıl işliyor

Görüşmeler çoğunlukla ikinizle birlikte yapılıyor. İlk görüşmede nasıl tanıştığınızı, evlilik kararına nasıl geldiğinizi ve konuşmak istediğiniz konuları dinliyorum. Sonraki görüşmelerde başlıklar tek tek ele alınıyor; bazen bir konu tek görüşmede konuşuluyor, bazen daha fazla zaman istiyor.

Bazı durumlarda her birinizle ayrı birer görüşme yapmak yararlı oluyor. Ortak görüşmede dile getirmesi zor olan bir kaygı ya da soru varsa, bunu önce ayrı konuşmak kolaylaştırabiliyor. Gizlilik sınırları baştan açıkça belirleniyor.

Görüşmeler arasında birlikte düşünebileceğiniz sorular üzerinde anlaşıyoruz. Amaç her konuda aynı fikirde olmanız değil; farklı düşündüğünüz yerleri bilmeniz ve bunlarla nasıl yaşayacağınıza birlikte karar verebilmeniz. İlk adımın nasıl geçtiğini merak ediyorsanız ilk görüşme nasıl olur yazısına bakabilirsiniz.

Yüz yüze ya da online

İzmir'de yaşıyorsanız görüşmeleri Karşıyaka ya da Alsancak ofisinde yüz yüze yapabiliyoruz. Farklı şehirlerde yaşayan, biri yurt dışında olan ya da düğün hazırlığı nedeniyle zamanı kısıtlı çiftler için online görüşme de mümkün; iki ayrı konumdan aynı görüşmeye katılabiliyorsunuz.

Sık sorulanlar